محمود دولتآبادی در میان شانسهای نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ برنده چه کسی است؟
محمود دولتآبادی، نویسنده برجسته ایرانی و خالق «کلیدر»، در فهرست شانسهای نوبل ادبیات ۲۰۲۶ قرار گرفته است. برنده نوبل ادبیات ۸ اکتبر معرفی میشود.

مراسم اعلام برنده جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ بهزودی برگزار میشود و همزمان با آغاز ماه اکتبر، گمانهزنیها درباره نام برنده این جایزه معتبر ادبی بار دیگر به اوج رسیده است. در میان نامهایی که امسال از سوی رسانهها و بنگاههای شرطبندی به عنوان گزینههای احتمالی مطرح شدهاند، نام محمود دولتآبادی، نویسنده سرشناس ایرانی، نیز به چشم میخورد.
هر سال با نزدیک شدن به زمان اعلام نوبل ادبیات، توجه علاقهمندان ادبیات در سراسر جهان به فهرست نویسندگانی جلب میشود که احتمال دارد از سوی آکادمی سوئد به عنوان برنده انتخاب شوند. با وجود این، تصمیم نهایی آکادمی سوئد تا لحظه اعلام رسمی جایزه محرمانه باقی میماند و گمانهزنیهای رسانهای یا ضرایب بنگاههای شرطبندی نمیتواند نتیجه نهایی را مشخص کند.
امسال نیز مانند سالهای گذشته، فهرستهایی از شانسهای نوبل ادبیات ۲۰۲۶ منتشر شده است که در میان آنها نام نویسندگان شناختهشدهای از کشورهای مختلف دیده میشود. نکته قابل توجه برای مخاطبان ایرانی، حضور نام محمود دولتآبادی در این فهرستهاست؛ نویسنده و رماننویس برجستهای که با آثاری همچون «کلیدر» و «جای خالی سلوچ» جایگاه ویژهای در ادبیات معاصر ایران دارد.
بر اساس فهرستی که بنگاه شرطبندی بریتانیایی لدبروکس (Ladbrokes) ارائه کرده، محمود دولتآبادی در کنار شماری از چهرههای مطرح ادبیات جهان در میان گزینههای احتمالی دریافت جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ قرار گرفته است.
«لیت هاب» نیز در گزارشی درباره گمانهزنیهای امسال نوشته است که برنده جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ روز پنجشنبه ۸ اکتبر معرفی خواهد شد. برنده این جایزه علاوه بر دریافت مبلغ نقدی بیش از ۱.۲ میلیون دلار، بالاترین افتخار نوبل در حوزه ادبیات را نیز به دست خواهد آورد.
با این حال، همانطور که هر سال تأکید میشود، هیچ فهرست پیشبینی یا ضریب شرطبندی نمیتواند نتیجه نهایی را مشخص کند و تنها اعضای آکادمی سوئد از نام برنده واقعی نوبل ادبیات ۲۰۲۶ اطلاع دارند.
طبق اطلاعات منتشرشده از سوی لدبروکس، کان ژو، نویسنده چینی، در صدر فهرست شانسهای نوبل ادبیات قرار گرفته است. این نویسنده پیش از این نیز بارها در فهرست گمانهزنیهای مربوط به نوبل ادبیات قرار داشته است.
پس از او، جرالد مورنین، نویسنده استرالیایی، از دیگر چهرههایی است که در فهرست امسال مورد توجه قرار گرفته است. در ادامه نیز نامهای شناختهشدهای مانند هاروکی موراکامی، نویسنده ژاپنی، توماس پینچن، نویسنده آمریکایی، و مارگارت آتوود، نویسنده کانادایی، دیده میشود.
این نویسندگان سالهاست در میان گزینههای احتمالی جایزه نوبل ادبیات قرار میگیرند، اما تاکنون موفق به دریافت این جایزه نشدهاند.
در این میان، نام محمود دولتآبادی نیز در کنار نویسندگانی همچون جویس کارول اوتس و مریلین رابینسون دیده میشود. در فهرست منتشرشده، دولتآبادی همچنین بالاتر از نام چهرههایی همچون استفان کینگ، جی. کی. رولینگ، آمیتاو گوش و لوئیز اردریک قرار گرفته است.
البته قرار گرفتن یک نویسنده در چنین فهرستی به معنای انتخاب یا تأیید او از سوی آکادمی سوئد نیست و این فهرستها صرفاً بازتاب گمانهزنیها و ضرایب ارائهشده از سوی بنگاههای شرطبندی هستند.
نوبل ادبیات ۲۰۲۶ در شرایطی به روزهای پایانی انتظار نزدیک میشود که مانند سالهای گذشته، نامهای متعددی در رسانهها و فهرستهای پیشبینی مطرح شدهاند. تجربه سالهای گذشته نیز نشان داده است که گمانهزنیها لزوماً به معنای اطلاع از تصمیم نهایی آکادمی سوئد نیستند و ممکن است برنده نهایی چهرهای باشد که در فهرستهای غیررسمی کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
لاسلو کراسناهورکایی، برنده جایزه نوبل ادبیات سال گذشته، نیز در زمان گمانهزنیهای پیش از اعلام رسمی نام برنده، در شمار گزینههای مطرح قرار داشت. با این حال، در فهرست شانسهای امسال هیچ نویسندهای با فاصلهای مشابه از سایر گزینهها قرار نگرفته است.
اکنون علاقهمندان ادبیات در سراسر جهان منتظر اعلام رسمی نام برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶ هستند. در صورت انتخاب محمود دولتآبادی، او نخستین نویسنده ایرانی خواهد بود که جایزه نوبل ادبیات را دریافت میکند؛ با این حال، تا زمان اعلام رسمی آکادمی سوئد، حضور نام او در فهرست شانسها تنها یک گمانهزنی است و نمیتوان آن را به معنای پیشبینی نتیجه نهایی دانست.
در نهایت، باید منتظر ماند و دید آکادمی سوئد در مراسم اعلام جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۶ نام کدام نویسنده را به عنوان برنده معرفی خواهد کرد؛ نویسندهای که بهزودی به جمع برندگان یکی از معتبرترین جوایز ادبی جهان اضافه خواهد شد.







