علم و تکنولوژی
-
آیا قصد سفر به کهکشان آندرومدا را دارید؟ دست نگه دارید! چون ابتدا باید یک کرمچاله بسازید
فرض کنید فضاپیمای آخرین مدلی دراختیار دارید و می‌خواهید به توری پنج ساله در اعماق کهکشان بروید؛ اما یک مشکلی وجود دارد؛ فضا بیش از اندازه بزرگ است و حتی با بیشترین سرعت قابل تصور هم، هزاران سال طول می‌کشد تا از میان خلا‌های بین‌ستاره‌ای رد شوید تا درنهایت به مقصدی جالب‌توجه برسید. راه‌حل این مشکل، ساخت کرمچاله است؛ یک میانبر، تونل یا پلی در میان فضازمان که به شما امکان می‌دهد تمام آن مسیر خسته‌کننده را در یک چشم به هم زدن طی کنید تا به جاهای هیجان‌انگیز برسید. کرم چاله ها پای ثابت داستان‌های علمی‌تخیلی اکتشاف فضا هستند، اما در…
-
دستگاه‌های زنده‌یاب چگونه ضربان قلب و تنفس انسان را از زیر آوار تشخیص می‌دهند؟
در روزهایی که سایه‌ی سنگین جنگ بر سر کشور گسترده شده و اخبار تخریب ساختمان‌ها و ریزش آوار به بخشی تلخ از واقعیت روزمره تبدیل شده است، ثانیه‌ها در مناطق بحران‌زده، معنای مرگ و زندگی پیدا می‌کنند. پس از فروریختن یک سازه بر اثر اصابت پرتابه‌ها یا انفجار، تلی از بتن، فولاد و خاکستر بر جای می‌ماند که در نگاه اول تنها نمادی از ویرانی است، اما در اعماق همین تاریکی مطلق، ممکن است انسانی در حال مبارزه برای بقا باشد. در این زمان طلایی و دلهره‌آور، زمانی که چشم‌ها از دیدن و دست‌ها از کنار زدن آوار ناتوانند، تکنولوژی…
-
کشف عجیب دانشمندان: چشم انسان از یک کرم تک‌چشم در ۶۰۰ میلیون سال پیش تکامل یافته است
در یک پژوهش جدید، دانشمندان کشف کردند که چشم‌های انسان و سایر مهره‌داران، مسیر تکاملی شگفت‌انگیز و پرفراز و نشیبی را طی کرده‌اند. این مطالعه نشان می‌دهد که اجداد باستانی ما ابتدا بینایی دوگانه خود را به‌طور کامل از دست دادند و سپس چشم مرکزی آنها به دو چشم مجزا تبدیل شد تا ساختار پیچیده امروزی را در چهره‌ی ما شکل دهد. پژوهشگران دانشگاه لوند سوئد با بررسی ۳۶ گروه اصلی از حیوانات زنده، موقعیت و عملکرد سلول‌های حساس به نور را تحلیل کردند. آنها متوجه شدند که حیوانات در ابتدا دو دسته سلول بینایی داشتند؛ یک جفت در دو…
-
معجزه‌ی ژن‌درمانی: درمان ناشنوایی مادرزادی تنها با یک تزریق در عرض چند هفته
بسیاری از نوزادان به دلیل جهش‌های ژنتیکی ناشنوا به دنیا می‌آیند و از همان ابتدا از شنیدن صداهای اطراف خود محروم هستند. اما حالا محققان به یک ژن‌درمانی جدید دست پیدا کرده‌اند که می‌تواند تنها با یک‌بار تزریق، شنوایی را در عرض چند هفته به آنها بازگرداند. در یک مطالعه پیشگامانه، محققان «مؤسسه کارولینسکا» (Karolinska Institutet) با همکاری بیمارستان‌ها و دانشگاه‌هایی در چین، نسخه سالم یک ژن کلیدی مربوط به شنوایی را مستقیماً به گوش داخلی این بیماران تزریق کرده‌اند. تمام ۱۰ بیمار که از کودکان خردسال تا بزرگسالان را شامل می‌شوند، با همین تزریق یک‌باره بهبود شنوایی را تجربه…
-
مایکروسافت: هوش مصنوعی کوپایلت فقط برای سرگرمی است، درباره موضوعات مهم با آن مشورت نکنید
مایکروسافت در اقدام عجیبی به کاربران خود اعلام کرده که هوش مصنوعی کوپایلت (Copilot) تنها برای مقاصد سرگرمی طراحی شده و کاربران نباید برای توصیه‌ها و موارد مهم و جدی از آن کمک بگیرند. هرچند بند اضافه شده به این سند، ممکن است یک سلب مسئولیت حقوقی و استاندارد برای غول فناوری باشد، اما با توجه به تلاش بی‌وقفه این شرکت برای ترغیب کاربران به استفاده تجاری از کوپایلت و ادغام آن در ویندوز ۱۱، بسیار طعنه‌آمیز است. در بخشی از این سند نوشته شده: «کوپایلت فقط برای مقاصد سرگرمی است. ممکن است اشتباه کند و آن‌طور که در نظر…
-
دانشمندان یک موش و ۵۸ نسل آن را شبیه‌سازی کردند؛ اما در نهایت اتفاقی هولناک رخ داد
رویای ایجاد کپی‌های ژنتیکی بی‌نهایت، از موجودات زنده با شکست آزمایش ۲۰ ساله‌ی محققان ژاپنی روی موش‌ها از بین رفت. خلاصه مقاله: تیمی از محققان ژاپنی دست به شبیه‌سازی یک موش ماده زدند و سپس ۵۸ نسل پیاپی از آن را تکثیر کردند. این آزمایش طولانی درنهایت متوقف شد؛ زیرا کلون‌های نسل آخر بلافاصله پس از تولد می‌مردند. محققان پیش‌تر تصور می‌کردند می‌توان تعداد نامحدودی کلون ایجاد کرد، اما نتایج نشان داد چالش‌های پنهانی فراتر از انتظار وجود دارد و فناوری پیچیده‌تر شده است. بررسی‌ها نشان داد با گذشت نسل‌ها، جهش‌های کوچکی در DNA کلون‌ها انباشته می‌شود که به جهش‌های…
-
هوش مصنوعی به زبان آدمیزاد؛ راهنمای جامع برای مبتدیان
اگر میان انبوه اصطلاحاتی مثل یادگیری ماشین، دیپ‌فیک و هوش مولد سردرگم شده‌اید، این مقاله به تمام سوالات درباره چیستی، کارکرد و آینده AI پاسخ می‌دهد. این‌روزها همه‌جا صحبت از هوش مصنوعی است. کافی است سری به شبکه‌های اجتماعی بزنید یا اخبار را دنبال کنید تا با کلماتی مانند «هوش مصنوعی»، «یادگیری ماشین»، «یادگیری عمیق» و این اواخر، «هوش مصنوعی مولد» بمباران شوید. چت‌بات‌هایی که دنیا را تسخیر کرده‌اند، مشکلات «حل‌نشدنی» که در حال حل شدن هستند، افرادی که بدون هیچ دانشی از کدنویسی یا آهنگسازی، در عرض چند ثانیه وب‌سایت و آهنگ می‌سازنند و ویدیوهای «دیپ‌فیک» که تشخیص واقعیت…
-
فیزیکدانان در دستاوردی بی‌سابقه، محموله‌ای از پادماده را جابهجا کردند
دانشمندان سِرن برای اولین بار در تاریخ موفق شدند تله‌ای حاوی پادماده را از آزمایشگاه خارج و با کامیون آن را جابهجا کنند. فیزیکدانان به تازگی شاید هیجان‌انگیزترین سفر جاده‌ای را که یک دانشمند می‌تواند انجام دهد، به سرانجام رساندند: آنها محفظه‌ای حاوی پادماده را درون کامیون قرار دادند و حرکت کردند. بدین ترتیب، این اولین باری است که دانشمندان موفق شده‌اند پادماده را از آزمایشگاه خارج کنند؛ پیشرفتی که می‌تواند راه را برای دوران جدیدی از اکتشافات پادماده هموار کند. برای درک این دستاورد، باید بدانید چرا کار با پادماده دشوار است. پادماده مانند تصویر آینه‌ای ماده است. برخلاف…
-
آیا چین در عرصه علم درحال تصاحب جایگاه آمریکا است؟
پس از دهه‌ها سلطه‌ی آمریکا بر عرصه‌ی علم، نشانه‌هایی آشکار از تغییر موازنه‌ی قدرت به سود کشور چین در حال ظهور است. دولت دونالد ترامپ سال گذشته با اعمال سیاست‌های سخت‌گیرانه، بودجه‌ی تخصیصی به تحقیقات علمی را به‌شدت کاهش داد. این اقدامات شامل حذف بیش از ۷۸۰۰ اعتبار پژوهشی، تعدیل ۲۵هزار نفر از دانشمندان شاغل در سازمان‌های دولتی و پیشنهاد کاهش ده‌ها میلیارد دلاری بودجه‌ی علم بوده؛ سیاستی که برخی آن را «کشتار علم» نامیدند و به‌طور نامتناسب تحقیقات مرتبط با اطلاعات نادرست، واکسن‌ها، بیماری‌های عفونی و سایر موضوعات حیاتی را هدف قرار داده است. رویکرد دولت آمریکا می‌تواند عواقب…
-
هوش مصنوعی آنتروپیک در یک ماه اخیر متحول شده است؛ دیگر نیاز نیست شما کاری انجام دهید
در ماه‌های اخیر، شرکت آنتروپیک با سرعتی بی‌سابقه درحال توسعه سرویس‌های هوش مصنوعی خود بوده و به یکی از جدی‌ترین رقبای بازار AI تبدیل شده است. اگر تا چند وقت پیش رقابت میان مدل‌های زبانی بیشتر حول پاسخ‌دهی متنی بود، حالا تمرکز به سمت «ایجنت‌های هوشمند» (Agentic AI) رفته؛ سیستم‌هایی که نه‌تنها پاسخ می‌دهند، بلکه عمل می‌کنند، تصمیم می‌گیرند و حتی مستقل کار می‌کنند. Claude، محصول اصلی آنتروپیک، حالا دیگر فقط یک چت‌بات نیست؛ بلکه به یک پلتفرم چندمنظوره تبدیل شده که می‌تواند کارهای واقعی در دنیای دیجیتال انجام دهد. در این مقاله جدیدترین قابلیت‌ها و سرویس‌های آنتروپیک را بررسی…