بسته‌های آموزشی جدید مدارس؛ تغییر رویکرد در طراحی کتاب‌های درسی
مدیرکل دفتر تألیف کتاب‌های درسی از اجرای آزمایشی بسته‌های آموزشی جدید در مدارس و توسعه تدریجی این طرح با هدف تقویت مهارت‌های دانش‌آموزان خبر داد.
سیدمهدی باقریان، مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی ابتدایی و متوسطه نظری، از تغییر رویکرد در طراحی و اجرای بسته‌های آموزشی خبر داد. این رویکرد با هدف افزایش توانمندی مدارس، تقویت مشارکت معلمان و ایجاد انسجام میان فعالیت‌های آموزشی و پرورشی دنبال می‌شود.
وی با اشاره به اهداف این برنامه اظهار کرد: یکی از مهم‌ترین اهداف این رویکرد، افزایش قدرت و توانمندی مدرسه از طریق ارتقای خودآگاهی نسبت به برنامه درسی است. به این معنا که مدرسه باید بداند بسته آموزشی با چه اهداف و انتظارات عملکردی طراحی شده و چه منطق و عقلانیت آموزشی و تربیتی پشت آن قرار دارد.
باقریان افزود: در این الگو، مدارس متناسب با میزان آمادگی و شرایط خود می‌توانند در چهار سطح با بسته آموزشی مواجه شوند. در سطح نخست، مدرسه مجری فکور و آگاهی است که اهداف و منطق بسته آموزشی را به‌درستی می‌شناسد و آن را اجرا می‌کند.
در سطح دوم، امکان انطباق بسته آموزشی با شرایط بومی مدرسه فراهم می‌شود. برای مثال، اگر برخی گیاهان معرفی‌شده در کتاب درسی با شرایط اقلیمی منطقه تناسب نداشته باشند، معلم می‌تواند نمونه‌های بومی و مناسب‌تری را جایگزین کند.
وی ادامه داد: در سطح سوم، معلم و مدرسه به مرحله انتخابگری می‌رسند و می‌توانند متناسب با فرصت‌ها و نیازهای تربیتی دانش‌آموزان از بخش‌های مختلف بسته آموزشی استفاده کنند. در سطح پیشرفته‌تر نیز امکان تولید بسته‌های آموزشی جدید در سطح مدرسه یا منطقه فراهم می‌شود.
مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی افزود: در کتاب‌هایی مانند «هنر و خلاقیت»، «جهان دوست‌داشتنی ریاضی» و آموزش قرآن نیز تلاش شده است نخستین مرحله یادگیری با ایجاد جذابیت و درگیر کردن دانش‌آموز با موضوع درس همراه باشد. در این رویکرد، شوق یادگیری یکی از مهم‌ترین ارکان آموزش، به‌ویژه در دوره اول ابتدایی است.
وی همچنین به بازطراحی تصویری کتاب‌های جدید اشاره کرد و گفت: حدود ۵۰ تا ۶۰ هنرمند و تصویرگر در این فرایند همکاری داشته‌اند. طراحی تصویری کتاب‌ها نیز هم‌زمان با طراحی آموزشی و تعیین مسیر یادگیری انجام شده است؛ زیرا در دوره اول ابتدایی، ایجاد علاقه و شوق یادگیری و برقراری ارتباط عاطفی دانش‌آموز با محیط پیرامون اهمیت ویژه‌ای دارد.
باقریان درباره مراحل اجرای این برنامه توضیح داد: سال گذشته، اجرای آزمایشی این الگو در ۸ مدرسه تهران و شهرستان‌های استان تهران انجام شد. با توجه به حساسیت‌های ویژه پایه اول ابتدایی در مسیر یادگیری دانش‌آموزان، برای اجرای این برنامه نظام راهبری برنامه درسی نیز طراحی شده است.
وی ادامه داد: در مرحله فعلی وارد مرحله الگوسازی شده‌ایم. قرار است این الگو در همه استان‌ها، دست‌کم در دو منطقه و دو مدرسه از هر استان اجرا شود. برخی مدارس عشایری و چندپایه نیز در این برنامه حضور دارند.
مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و تألیف کتاب‌های درسی در تشریح انتظارات از اجرای این الگو گفت: مهم‌ترین انتظار ما، شکل‌گیری و تقویت شایستگی‌های عمومی در دانش‌آموزان است. این شایستگی‌ها در چهار محور هویت ملی، ارتباط مسئولانه، تفکر و تعقل و خویشتن‌سازی دنبال می‌شوند.
وی خاطرنشان کرد: انتظار داریم دانش‌آموزان ایران را دوست داشته باشند، توانایی کار گروهی و برقراری ارتباط مؤثر را کسب کنند، گفت‌وگو و تعامل مسئولانه را بیاموزند و از اعتمادبه‌نفس و مهارت‌های لازم برای حضور در جامعه برخوردار شوند.
به گفته باقریان، در کنار این شایستگی‌ها، تقویت سواد پایه دانش‌آموزان در حوزه‌هایی مانند خواندن و نوشتن فارسی و دانش ریاضی نیز از اهداف اصلی این برنامه است.
